Chiến tranh thương mại là cơ hội và thách thức với doanh nghiệp Việt Nam

09:12 - 25/10/2018

Hiện nay, cuộc chiến tranh thương mại Mỹ - Trung đang diễn ra căng thẳng, nhiều doanh nghiệp Việt Nam có cơ hội để cạnh tranh, tăng doanh thu nhưng không ít doanh nghiệp có nguy cơ trở thành nơi hấp thụ hàng hóa tồn dư của Trung Quốc do không xuất khẩu được sang Mỹ.

Sáng 24/10, tại buổi hội thảo “Cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung triển vọng và rủi ro với doanh nghiệp xuất nhập khẩu Việt Nam” diễn ra tại TP.HCM. Ông Nguyễn Xuân Thành - Giám đốc Phát triển, Trường Đại học Fulbright Việt Nam cho biết, trong đợt áp thuế gần đây nhất (24/9 - PV) của Mỹ đối với Trung Quốc thì có ba nhóm mặt hàng chính của Việt Nam đang có cơ hội xuất khẩu nhiều hơn vào thị trường Mỹ như: Các sản phẩm hàng tiêu dùng đồ gỗ nội thất. Cụ thể, trong năm 2017, đồ gỗ nội thất của Trung Quốc xuất siêu sang Mỹ đạt hơn 32 tỉ USD. Trong khi đó, đồ gỗ nội thất Việt Nam xuất khẩu vào Mỹ đạt 4,76 tỉ USD.

Các sản phẩm từ da như vali, túi xách, không có giày dép. Hiện tại, mặt hàng da của Trung Quốc xuất sang Hoa Kỳ đạt 7 tỉ USD, theo ước tính các chuyên gia Ngân hàng thế giới, nếu các sản phẩm này bị đánh thuế thì Trung Quốc sẽ giảm kim ngạch nhập khẩu khoảng 1,9 tỉ USD. Và đây là cơ hội cho Việt Nam gia tăng kim ngạch, vốn đang ở mức 1,1 tỉ USD như hiện nay và sản phẩm nông nghiệp, nông sản chế biến. Các mặt hàng này từ Trung Quốc sẽ chịu thuế 10 - 25%, trong số này thì mặt hàng thủy sản sẽ chịu tác động mạnh nhất, giảm kim ngạch khoảng 700 triệu USD. Nhưng Việt Nam chỉ có thể khai thác được phần kim ngạch giảm ở mặt hàng tôm do tương đương về chủng loại xuất sang Mỹ, còn cá lại không bởi Trung Quốc xuất sang Mỹ chủ yếu là cá rô phi còn Việt Nam xuất cá tra.

Hội thảo "Cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung triển vọng và rủi ro với doanh nghiệp xuất nhập khẩu Việt Nam” diễn ra tại TP.HCM.

Theo ông Thành, nếu không nhìn rộng hơn về kinh tế cũng như chính trị thì Việt Nam là quốc gia còn lại trong 5 nước đang xuất siêu vào Mỹ chưa bị áp chính sách thuế. Với cuộc chiến tranh thương mại Mỹ - Trung đang diễn ra, ông Thành nhận định, để tránh bị chịu mức thuế cao thì hàng hóa của Trung Quốc sẽ chuyển sang Việt Nam để xuất đi Mỹ. Do vậy, Việt Nam cần có chính sách kiểm soát tốt việc chuyển tải hàng hóa để tránh Mỹ áp dụng chính sách áp thuế.

Để tránh trường hợp như năm trước bị Mỹ trừng phạt thuế đối với mặt hàng thép, ông Thành cho rằng các doanh nghiệp Việt Nam cần phải lưu ý. "Hiện đã có nhiều doanh nghiệp Trung Quốc đăng ký đầu tư vào Việt Nam, đây có thể là cơ hội để Trung Quốc đưa hàng vào rồi lấy xuất xứ Việt Nam xuất khẩu sang Mỹ. Nếu điều này xảy ra thì không chỉ một doanh nghiệp bị đánh thuế mà cả ngành bị áp thuế. Đều cần nhất là các cơ quan nhà nước cần phải kiểm tra chặt để tránh nguy cơ này cho Việt Nam".

Theo TS. Trần Du Lịch - Phó chủ tịch Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC), trong bối cảnh chiến tranh thương mại Mỹ - Trung như hiện nay, để tránh trường hợp trên thì doanh nghiệp Việt phải ý thức về việc này, đừng vì lợi trước mắt mà làm ảnh hưởng đến cả nền kinh tế. Doanh nghiệp cũng cần hợp tác với nhau trong chuỗi cung ứng.

Đối với các cơ quan chức năng, điều cần làm là xây dựng tiêu chuẩn về xuất xứ hàng hóa để doanh nghiệp căn cứ vào đó tuân thủ. Đây vừa là cách chủ động trước khi các đối tác nước ngoài vào kiểm tra. “Cần có các quy định về xuất xứ hàng hóa nội địa như thế nào cho chuẩn mực, để bảo đảm không bị người ta “sờ gáy” về nguồn gốc hàng hóa", ông Lịch trình bày.

Cũng theo TS. Trần Du Lịch, điều cần làm ngay lúc này là phát triển ngành công nghiệp hỗ trợ để tăng tỷ lệ nội địa cũng như tăng tính minh bạch cho xuất xứ hàng hóa nhằm thực hiện các FTA."Vấn đề đặt ra hiện nay không phải chúng ta chỉ cạnh tranh với hàng Trung Quốc mà còn nhiều quốc gia khác, cũng tận dụng cơ hội để tăng thị phần của mình lên. Nhìn một cách khái quát, đây mới chỉ là cơ hội, còn các doanh nghiệp có nắm bắt được cơ hội hay không thì lại còn phụ thuộc vào bản thân mỗi doanh nghiệp".

XUÂN TRƯỜNG

Cùng chuyên mục
Xem theo ngày
Xem thêm
  • Xem thêm ›